Last Updated:
ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ మంత్రి, కాపు ఉద్యమనేత ముద్రగడ పద్మనాభం (73) హైదరాబాద్లో చికిత్స పొందుతూ కన్నుమూశారు. కాపు రిజర్వేషన్ ఉద్యమానికి నాయకత్వం వహించిన ఆయన రాజకీయ ప్రస్థానం, ప్రజా సేవలు, ఉద్యమ చరిత్రపై పూర్తి వివరాలు తెలుసుకోండి.
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజకీయాల్లో ప్రముఖ నేత, మాజీ మంత్రి, కాపు ఉద్యమానికి ప్రధాన ముఖచిత్రంగా నిలిచిన ముద్రగడ పద్మనాభం (73) కన్నుమూశారు. కొంతకాలంగా కిడ్నీ, శ్వాసకోశ సంబంధిత ఆరోగ్య సమస్యలతో బాధపడుతున్న ఆయన హైదరాబాద్లోని సింధు ఆస్పత్రిలో చికిత్స పొందుతూ మంగళవారం తుదిశ్వాస విడిచారు. ఆయన మరణవార్తతో రెండు తెలుగు రాష్ట్రాల్లో రాజకీయ వర్గాలు, కాపు సంఘాలు, ప్రజాప్రతినిధులు, సినీ ప్రముఖులు తీవ్ర దిగ్భ్రాంతి వ్యక్తం చేస్తూ సంతాపం తెలుపుతున్నారు.
దశాబ్దాల పాటు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజకీయాల్లో చురుకుగా వ్యవహరించిన ముద్రగడ పద్మనాభం కాపు రిజర్వేషన్ల కోసం చేసిన ఉద్యమాలతో ప్రత్యేక గుర్తింపు పొందారు. కాపు సామాజిక వర్గాన్ని వెనుకబడిన తరగతుల (బీసీ) జాబితాలో చేర్చాలనే డిమాండ్తో అనేకసార్లు ఆందోళనలు, నిరాహార దీక్షలు, ప్రజా ఉద్యమాలు నిర్వహించారు. ఈ పోరాటం కారణంగా ఆయన పేరు రాష్ట్రవ్యాప్తంగా విస్తృతంగా చర్చనీయాంశమైంది.
1953 జనవరి 22న ఉమ్మడి తూర్పుగోదావరి జిల్లా కిర్లంపూడిలో కాపు కుటుంబంలో ముద్రగడ పద్మనాభం జన్మించారు. ఆయన తండ్రి ముద్రగడ వీరరాఘవరావు ప్రత్తిపాడు నియోజకవర్గం నుంచి 1962, 1967 ఎన్నికల్లో ఎమ్మెల్యేగా విజయం సాధించారు. కుటుంబ రాజకీయ వారసత్వాన్ని కొనసాగిస్తూ ముద్రగడ కూడా ప్రజా జీవితంలోకి అడుగుపెట్టి తనకంటూ ప్రత్యేక స్థానాన్ని సంపాదించుకున్నారు.
ముద్రగడ తన రాజకీయ జీవితంలో మొత్తం ఆరు సార్లు ఎమ్మెల్యేగా, ఒకసారి కాకినాడ లోక్సభ సభ్యుడిగా (ఎంపీ) ప్రజలకు సేవలందించారు. ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్లో మాజీ ముఖ్యమంత్రులు ఎన్.టి.రామారావు మరియు కోట్ల విజయభాస్కర్ రెడ్డి మంత్రివర్గాల్లో మంత్రిగా కూడా బాధ్యతలు నిర్వహించారు.
తన రాజకీయ ప్రయాణంలో కాంగ్రెస్, తెలుగుదేశం పార్టీల్లో పనిచేసిన ఆయన, సుదీర్ఘ విరామం అనంతరం 2024 మార్చిలో వైఎస్సార్ కాంగ్రెస్ పార్టీలో (వైసీపీ) చేరారు. కాకినాడ ప్రాంతం నుంచి రాజకీయ ప్రస్థానం ప్రారంభించిన ఆయన వివిధ రాజకీయ పరిణామాల్లో కీలక పాత్ర పోషించారు.
కాపు రిజర్వేషన్ల కోసం ముద్రగడ చేపట్టిన ఉద్యమాలు ఆయన రాజకీయ జీవితంలో అత్యంత కీలక ఘట్టంగా నిలిచాయి. బీసీ జాబితాలో కాపులను చేర్చాలనే డిమాండ్తో పలు మార్లు దీక్షలు, పాదయాత్రలు నిర్వహించారు. ఈ ఉద్యమంలో భాగంగా ఆయన ఏడు సార్లు నిరాహార దీక్షలు చేపట్టినట్లు రాజకీయ వర్గాలు గుర్తుచేస్తున్నాయి.
ప్రత్యేకంగా 2016లో తుని రైలు దహనం ఘటన అనంతరం రాష్ట్రవ్యాప్తంగా కాపు ఉద్యమం తీవ్ర చర్చకు దారి తీసింది. ఆ తర్వాత కూడా ఆయన తన డిమాండ్పై పోరాటం కొనసాగించారు. అనంతరం 2020లో ఉద్యమం నుంచి తప్పుకుంటున్నట్లు ప్రకటించారు.
2024 అసెంబ్లీ ఎన్నికల సమయంలో పిఠాపురం నియోజకవర్గంలో జనసేన అధ్యక్షుడు పవన్ కళ్యాణ్ను ఓడించలేకపోతే తన పేరును **”ముద్రగడ పద్మనాభ రెడ్డి”**గా మార్చుకుంటానని ఆయన ప్రకటించారు. ఎన్నికల్లో పవన్ కళ్యాణ్ ఘన విజయం సాధించడంతో, ఇచ్చిన మాట ప్రకారం అధికారికంగా తన పేరును మార్చుకున్నారు. ఈ మేరకు ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం గెజెట్ నోటిఫికేషన్ కూడా జారీ చేసింది.
గత కొంతకాలంగా ముద్రగడ పద్మనాభం వృద్ధాప్యంతో పాటు కిడ్నీ, శ్వాసకోశ సంబంధిత ఆరోగ్య సమస్యలతో బాధపడుతున్నారు. చికిత్స కోసం హైదరాబాద్లోని సింధు ఆస్పత్రిలో చేరిన ఆయన ఆరోగ్యం విషమించడంతో తుదిశ్వాస విడిచారు.
ముద్రగడ పద్మనాభం మరణంతో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజకీయాల్లో ఒక కీలక అధ్యాయం ముగిసిందనే అభిప్రాయం రాజకీయ విశ్లేషకులు వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ముఖ్యంగా కాపు రిజర్వేషన్ల ఉద్యమానికి ఆయన అందించిన నాయకత్వం, ప్రజా సమస్యలపై తీసుకున్న వైఖరి రాష్ట్ర రాజకీయ చరిత్రలో చిరస్థాయిగా నిలిచిపోతుందని పలువురు నేతలు పేర్కొంటున్నారు.
Hyderabad,Telangana
