ఈ కొనుగోళ్లలో వాడిన వంట నూనె (యూసీఓ), ఇతర ముడి పదార్థాలతో తయారు చేసిన బయోడీజిల్‌కు అవకాశం కల్పించారు. వాడిన వంట నూనె కాకుండా ఇతర ముడి పదార్థాలతో తయారైన బయోడీజిల్‌ను కూడా సరఫరా చేయొచ్చు. దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న 85 ఓఎంసీ కేంద్రాలకు ఈ ఇంధనాన్ని సరఫరా చేయాల్సి ఉంటుంది. దిగుమతి చేసుకునే ముడి చమురుపై భారత్ ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడంతో పాటు, చమురు దిగుమతుల కోసం చేసే ఖర్చును తగ్గించుకోవాలన్న లక్ష్యంతో ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నారు. దేశంలోనే తయారయ్యే తక్కువ కార్బన్ ఉద్గారాల ఇంధనాలను సంప్రదాయ పెట్రోల్, డీజిల్‌తో కలిపి వాడటాన్ని చమురు కంపెనీలు పెంచుతున్నాయి. ఇప్పటికే పెట్రోల్‌లో 20 శాతం ఇథనాల్ కలపాలన్న లక్ష్యాన్ని భారత్ సాధించింది. ఇప్పుడు డీజిల్‌లో బయోడీజిల్ వినియోగాన్ని కూడా వేగంగా పెంచాలని చూస్తోంది. దీనివల్ల దేశీయంగా తయారయ్యే మరో ప్రత్యామ్నాయ ఇంధనం అందుబాటులోకి వస్తుంది. ఫలితంగా విదేశాల నుంచి దిగుమతి చేసుకునే ఫాసిల్ ఫ్యూయల్స్‌పై ఆధారపడటం తగ్గే అవకాశం ఉంది.
కూరగాయల నూనెలు, జంతువుల కొవ్వు, వాడిన వంట నూనె వంటి ముడి పదార్థాలను ప్రాసెస్ చేసి తయారు చేసే పునరుత్పాదక ఇంధనమే బయోడీజిల్. దీన్ని సాధారణ డీజిల్‌తో కలిపి వాడొచ్చు. అంటే సంప్రదాయ ఇంధనంలో కొంత భాగం స్థానంలో బయోడీజిల్‌ను ఉపయోగించవచ్చు. దీనివల్ల చమురు కంపెనీలకు పర్యావరణానికి తక్కువ హాని చేసే ప్రత్యామ్నాయ ఇంధనాన్ని వినియోగించే అవకాశం ఉంటుంది. వాడిన వంట నూనెను బయోడీజిల్ తయారీకి ఉపయోగించడం వల్ల మరో ప్రయోజనం కూడా ఉంది. హోటళ్లు, రెస్టారెంట్లు, ఇతర ఆహార వ్యాపార సంస్థల్లో వాడి పారేసే వంట నూనెను సేకరించి ఇంధనంగా మార్చొచ్చు. దీంతో వ్యర్థాల వినియోగం పెరగడంతో పాటు, వాడిన వంట నూనెను సేకరించే, ప్రాసెస్ చేసే వ్యవస్థ కూడా అభివృద్ధి చెందుతుంది.
బయోడీజిల్ తయారీ సంస్థలకు పెద్ద అవకాశం
తాజాగా విడుదల చేసిన టెండర్ దేశీయ బయోడీజిల్ తయారీ సంస్థలకు మంచి అవకాశాన్ని కల్పించనుంది. ముఖ్యంగా రాబోయే మూడు నెలల్లో పెద్ద మొత్తంలో కొనుగోళ్లు జరగనున్నాయి. లీటర్‌కు రూ.88 చొప్పున బేస్ ధరను ముందుగానే నిర్ణయించడంతో తయారీ సంస్థలకు తమ ఉత్పత్తుల ద్వారా వచ్చే ఆదాయంపై కొంత స్పష్టత ఉంటుంది. ఈ ధర ప్రకారం 150 మిలియన్ లీటర్ల బయోడీజిల్ మొత్తం విలువ రూ.1,320 కోట్లుగా ఉంటుంది. అయితే ఇందులో రవాణా ఖర్చులు, జీఎస్టీ కలపలేదు. మరోవైపు, బయోడీజిల్ నాణ్యత, సరఫరాలో ఎలాంటి అంతరాయం లేకుండా చూడటానికి చమురు కంపెనీలు ప్రత్యేక నిబంధనలు పెట్టాయి. చలికాలంలో ఉపయోగించేందుకు అనువైన రెండు రకాల ఇంధన ప్రమాణాలు, తప్పనిసరి సర్టిఫికేషన్లు, కఠినమైన సరఫరా నిబంధనలను టెండర్‌లో చేర్చాయి. ఈ కొనుగోళ్ల వల్ల దేశీయ బయోడీజిల్ తయారీ సామర్థ్యం పెరగడంతో పాటు, వాడిన వంట నూనె సేకరణ వ్యవస్థ కూడా మరింత పటిష్టమయ్యే అవకాశం ఉంది. అయితే, ఈ టెండర్‌లో డీజిల్‌లో ఎంత శాతం బయోడీజిల్ కలపాలన్న విషయాన్ని కంపెనీలు వెల్లడించలేదు. అలాగే ఒక్కో చమురు కంపెనీ ఎంత పరిమాణంలో బయోడీజిల్ కొనుగోలు చేస్తుందో కూడా స్పష్టంగా చెప్పలేదు. అర్హత సాధించిన సంస్థలు సమర్పించే బిడ్లు, ఆ తర్వాత ఇచ్చే కొనుగోలు ఆర్డర్ల ఆధారంగా తుది కేటాయింపులు ఉంటాయి.
టెండర్ పత్రాల ప్రకారం, బయోడీజిల్ కొనుగోలుకు లీటర్‌కు రూ.88 బేస్ ధరను నిర్ణయించారు. దీనికి జీఎస్టీ, రవాణా ఖర్చులు అదనం. బయోడీజిల్‌పై 5 శాతం జీఎస్టీ ఉంటుంది. రవాణా ఖర్చులను ఎంత దూరం సరఫరా చేయాలన్న దాని ఆధారంగా వేర్వేరు ధరల శ్లాబుల ప్రకారం చెల్లిస్తారు.
చలికాలానికి అనుగుణంగా రెండు రకాల బయోడీజిల్
ఈ టెండర్‌లో బయోడీజిల్‌కు సంబంధించి కోల్డ్ ఫిల్టర్ ప్లగ్గింగ్ పాయింట్ (సీఎఫ్‌పీపీ) అనే ప్రమాణాన్ని కూడా నిర్దేశించారు. చలి వాతావరణంలో ఇంధనం సరిగా ప్రవహించడానికి ఇది ముఖ్యమైన ప్రమాణం. మొత్తం 1,50,000 కిలోలీటర్ల బయోడీజిల్‌లో 98,286 కిలోలీటర్లకు గరిష్ఠంగా 6 డిగ్రీల సెల్సియస్ సీఎఫ్‌పీపీ ఉండాలి. మిగిలిన 51,714 కిలోలీటర్ల బయోడీజిల్‌కు గరిష్ఠంగా 12 డిగ్రీల సెల్సియస్ సీఎఫ్‌పీపీ ఉండొచ్చు. నవంబర్ నుంచి జనవరి వరకు చలికాలంలోనూ ఈ ఇంధనం సరిగా పనిచేసేలా చూడటమే ఈ ప్రత్యేక ప్రమాణాల ఉద్దేశం. దేశంలోని వేర్వేరు ప్రాంతాల్లో ఉండే వాతావరణ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా ఇంధన నాణ్యత ఉండేలా కంపెనీలు ఈ నిబంధనలు పెట్టాయి.
టెండర్‌లో పాల్గొనాలంటే ఈ అర్హతలు ఉండాలి
గతంలో ఓఎంసీలు నిర్వహించిన ఎంప్యానెల్‌మెంట్ ప్రక్రియలో అర్హత సాధించి, రిజిస్టర్ అయిన సరఫరాదారులు మాత్రమే ఈ టెండర్‌లో పాల్గొనవచ్చు. ఒక్కో సంస్థ కనీసం 100 కిలోలీటర్ల బయోడీజిల్ సరఫరా చేస్తామని బిడ్ వేయాలి. అంతేకాదు, తాజా ఐఎస్ 15607 ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా బయోడీజిల్ తయారు చేస్తున్నట్టు నిరూపించే టైప్ సర్టిఫికేషన్ తప్పనిసరిగా సమర్పించాలి. వాడిన వంట నూనెతో తయారు చేసిన బయోడీజిల్‌ను సరఫరా చేసే సంస్థలు డెహ్రాడూన్‌లోని సీఎస్ఐఆర్-ఇండియన్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ పెట్రోలియం జారీ చేసిన సర్టిఫికేషన్ కూడా ఇవ్వాలి. రెండు రకాల సీఎఫ్‌పీపీ ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా బయోడీజిల్ కొనుగోళ్లను వేర్వేరుగా కేటాయిస్తారు. ఏదైనా ఒక విభాగంలో అవసరమైన పరిమాణం కంటే ఎక్కువ బిడ్లు వస్తే, ఆ విభాగానికి కేటాయించిన మొత్తం పరిమాణానికి సరిపోయేలా సంస్థలకు ఇచ్చే ఆర్డర్లను తగ్గిస్తారు. ఆ తర్వాత మూడు చమురు కంపెనీలు, వాటి సరఫరా కేంద్రాలకు బయోడీజిల్‌ను పంపిణీ చేస్తారు.
బయోడీజిల్ సరఫరా చేసే సంస్థలు తమకు ఇచ్చిన ఆర్డర్లను కచ్చితంగా పాటించాలి. ప్రతి నెలా తమకు కేటాయించిన కొనుగోలు ఆర్డర్ లేదా ఇండెంట్ పరిమాణంలో కనీసం 90 శాతం సరఫరా చేయాలి. ఈ రెండింటిలో ఏది తక్కువైతే దాన్నే ప్రాతిపదికగా తీసుకుంటారు. నెలవారీ లక్ష్యాలను చేరుకోలేకపోతే, మొత్తం మూడు నెలల సరఫరా కాలానికి సంబంధించి తమకు కేటాయించిన పరిమాణంలో కనీసం 95 శాతం సరఫరా చేయాలి. ఈ రెండు లక్ష్యాల్లో నిర్దేశించిన స్థాయిని చేరుకోకపోతే, సరఫరా చేయని పరిమాణానికి సంబంధించిన బేస్ ధరపై 3 శాతం కోత విధిస్తారు. అలాగే, సరఫరాదారులు తమకు కేటాయించిన బయోడీజిల్ విలువలో 3 శాతానికి సమానమైన మొత్తాన్ని సెక్యూరిటీ డిపాజిట్‌గా చెల్లించాలి. బయోడీజిల్‌ను రవాణా చేయడం, ప్రయాణ సమయంలో ఇన్సూరెన్స్ తీసుకోవడం కూడా సరఫరాదారుల బాధ్యతే. సరఫరా చేసిన బయోడీజిల్‌ను చమురు కంపెనీలు స్వీకరించి, అవసరమైన పత్రాలు సమర్పించిన తర్వాత 21 రోజుల్లో చెల్లింపులు చేస్తాయి.
సరఫరా చేసే ప్రాంతాలను మార్చే అవకాశం కూడా ఉంది
సరఫరాదారులకు కేటాయించిన మొత్తం పరిమాణంలో 20 శాతం వరకు బయోడీజిల్‌ను మరో డెలివరీ కేంద్రానికి పంపించాలని చమురు కంపెనీలు కోరవచ్చు. అయితే, ఆ ప్రాంతానికి వర్తించే రవాణా ఖర్చుల ప్రకారమే చెల్లింపులు ఉంటాయి. అలాగే, మొదట కేటాయించిన పరిమాణం కంటే అదనంగా 10 శాతం వరకు బయోడీజిల్‌ను కూడా సరఫరా చేసేందుకు అవకాశం ఉంది. అయితే దీనికి చమురు కంపెనీలు, సరఫరాదారులు ఇద్దరూ అంగీకరించాలి. మొత్తంగా చూస్తే, ప్రభుత్వ రంగ చమురు కంపెనీల తాజా టెండర్‌తో దేశంలో బయోడీజిల్ తయారీ, సరఫరాకు కొత్త ఊతం లభిస్తుంది. ముఖ్యంగా వాడిన వంట నూనెను సేకరించి ఇంధనంగా మార్చే రంగానికి అవకాశాలు పెరుగుతాయి. దేశీయంగా ప్రత్యామ్నాయ ఇంధనాల వినియోగం పెరిగితే, దిగుమతి చేసుకునే ముడి చమురుపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించుకోవడానికి భారత్‌కు మరింత అవకాశం లభిస్తుంది.
