కస్టమర్లు యూపీఐ ద్వారా డబ్బులు పంపడం, చెల్లింపులు చేయడం కొనసాగించవచ్చు. కుటుంబ సభ్యులకు, స్నేహితులకు యూపీఐ ద్వారా డబ్బు పంపినా ఎలాంటి ఛార్జీ ఉండదు. అలాగే దుకాణాల్లో వస్తువులు కొనుగోలు చేసినప్పుడు, స్థానిక మార్కెట్లలో చెల్లింపులు చేసినప్పుడు లేదా వీధి వ్యాపారి వద్ద ఉన్న క్యూఆర్ కోడ్ను స్కాన్ చేసి చెల్లించినా వినియోగదారుడి నుంచి ప్రత్యేక యూపీఐ ఛార్జీ వసూలు చేయరు. అంటే మీరు యూపీఐ యాప్ ద్వారా ఒక వ్యాపారికి రూ.500 చెల్లించినా, రూ.2,000 చెల్లించినా లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మొత్తాన్ని చెల్లించినా, ఈ MDR కారణంగా కస్టమర్పై అదనపు ఛార్జీ పడకూడదు. MDR అనేది వ్యాపారి వైపు వర్తించే చార్జీ. దాన్ని కస్టమర్పై బదలాయించకూడదు.
వ్యాపారుల విషయానికి వస్తే యూపీఐ మర్చంట్ చెల్లింపుల్లో రూ.2,000 వరకు జీరో MDR వర్తిస్తుంది. అంటే ఈ పరిమితి వరకు జరిగే అర్హత కలిగిన యూపీఐ మర్చంట్ లావాదేవీలపై వ్యాపారి ఎలాంటి MDR చెల్లించాల్సిన అవసరం ఉండదు. ఈ విధానం వల్ల చిన్న మొత్తాల యూపీఐ చెల్లింపులు చేసే వ్యాపారులకు ప్రయోజనం ఉంటుంది. అందుబాటులో ఉన్న సమాచారంలో సుమారు 96 శాతం మర్చంట్ లావాదేవీలు జీరో MDR పరిధిలో ఉంటాయని పేర్కొంటున్నారు. అయితే ఈ శాతం ఏ కాలానికి, ఏ రకమైన లావాదేవీలకు వర్తిస్తుందో సంబంధిత అధికారిక నిబంధనలను బట్టి చూడాలి.
వీధి వ్యాపారులు, కిరాణా దుకాణాలు, చిన్న షాపులు, ఇతర చిన్న వ్యాపారులు యూపీఐ క్యూఆర్ కోడ్ ద్వారా చెల్లింపులు స్వీకరిస్తున్నారు. ఇలాంటి వ్యాపారుల బ్యాంకు ఖాతాలోకి యూపీఐ క్యూఆర్ ద్వారా నెలకు రూ.1 లక్ష వరకు మాత్రమే డబ్బు వస్తున్న సందర్భాల్లో కూడా జీరో MDR వర్తించే ప్రత్యేక నిబంధన ఉన్నట్లు అందుబాటులో ఉన్న సమాచారంలో పేర్కొన్నారు. దీంతో చిన్న మొత్తాల్లో ఎక్కువ సంఖ్యలో డిజిటల్ చెల్లింపులు స్వీకరించే చిన్న వ్యాపారులపై MDR భారం తగ్గుతుంది. ముఖ్యంగా నగదు లావాదేవీలకు బదులుగా యూపీఐ చెల్లింపులను స్వీకరించే చిన్న వ్యాపారులకు ఇది కీలక అంశంగా ఉంటుంది.
రూ.2,000 కంటే ఎక్కువ విలువ కలిగిన నిర్దిష్ట మర్చంట్ యూపీఐ లావాదేవీలకు 0.4 శాతం MDR వర్తించే విధానం ఉంది. అయితే అన్ని రకాల వ్యాపారాలు, అన్ని లావాదేవీలకు ఇదే రేటు వర్తిస్తుందని భావించకూడదు. లావాదేవీ రకం, వ్యాపారి కేటగిరీ, సేవల విభాగం వంటి అంశాల ఆధారంగా MDR నిబంధనలు మారవచ్చు. అదే సమయంలో రూ.75,000 కంటే ఎక్కువ విలువైన లావాదేవీల విషయంలో ఒక్కో లావాదేవీకి MDR గరిష్ఠ పరిమితి రూ.300గా ఉంటుందని అందుబాటులో ఉన్న సమాచారంలో పేర్కొన్నారు. అంటే లావాదేవీ విలువ చాలా ఎక్కువగా ఉన్నా, వర్తించే నిబంధనల ప్రకారం MDR ఒక నిర్దిష్ట పరిమితిని మించకుండా ఉండే విధానం ఉంటుంది.
కొన్ని ముఖ్యమైన సేవల చెల్లింపులకు ప్రత్యేక MDR రేట్లు ఉంటాయి. ఇంధనం, విద్య, బీమా, రైల్వేలు, టెలికం, విద్యుత్, నీరు, పైప్డ్ నేచురల్ గ్యాస్ వంటి యుటిలిటీ సేవలు ఇందులోకి వస్తాయి. ఈ విభాగాల్లో రూ.2,000 వరకు జరిగే అర్హత కలిగిన యూపీఐ చెల్లింపులకు MDR సున్నాగానే కొనసాగుతుంది. రూ.2,000 దాటిన ఇలాంటి నిర్దిష్ట చెల్లింపులకు మాత్రం ప్రతి లావాదేవీపై ఫ్లాట్గా రూ.5 MDR వర్తించే ప్రత్యేక విధానం ఉంటుంది. ఉదాహరణకు అర్హత కలిగిన ఇంధన చెల్లింపు రూ.2,500 అయినా, రూ.5,000 అయినా లేదా రూ.10,000 అయినా వర్తించే ప్రత్యేక MDR విధానం ప్రకారం ఫ్లాట్ ఛార్జీ రూ.5గా ఉండవచ్చు. ఇది సాధారణ శాతం ఆధారిత MDRతో పోలిస్తే భిన్నమైన విధానం.
మొత్తంగా చూస్తే యూపీఐ వినియోగించే కస్టమర్లకు MDR గురించి ఆందోళన చెందాల్సిన అవసరం లేదు. కుటుంబ సభ్యులు, స్నేహితులకు డబ్బు పంపడం నుంచి షాపింగ్, స్థానిక మార్కెట్ కొనుగోళ్లు, చిన్న వ్యాపారుల వద్ద QR కోడ్ ద్వారా చెల్లింపుల వరకు సాధారణ UPI వినియోగం కస్టమర్కు ఉచితంగానే ఉంటుంది. అయితే వ్యాపారులు మాత్రం తమ లావాదేవీ రకం, మొత్తం, వ్యాపారి కేటగిరీ, సేవల విభాగం ఆధారంగా వర్తించే MDRను తెలుసుకోవాలి. ముఖ్యంగా రూ.2,000 వరకు జీరో MDR, రూ.2,000 దాటిన నిర్దిష్ట లావాదేవీలకు వర్తించే MDR రేట్లు, నిత్యావసర సేవలకు ప్రత్యేకంగా ఉన్న ఫ్లాట్ ఛార్జీలను వేర్వేరుగా అర్థం చేసుకోవాలి. కాబట్టి యూపీఐపై ఛార్జీలు పెరుగుతున్నాయనే ప్రచారాన్ని చూసి కస్టమర్లు ఆందోళన చెందాల్సిన అవసరం లేదు. MDR అనేది ప్రధానంగా వ్యాపారి వైపు వర్తించే చార్జీ; దాన్ని కస్టమర్పై బదలాయించకూడదు. అయితే ప్రచురణకు ముందు అక్టోబర్ 15కు సంబంధించిన తాజా NPCI నిబంధనలు, సంబంధిత సర్క్యులర్ను తప్పనిసరిగా మరోసారి పరిశీలించడం మంచిది.
