Last Updated:
Petrol Pump UPI: పెట్రోల్ బంకుల్లో UPIతో ఇంధనం కొనుగోలు చేస్తున్నారా? రూ.2,000 దాటిన లావాదేవీలపై వర్తించే రూ.5 MDRను కస్టమర్ చెల్లించాలా? NPCI ఇచ్చిన వివరాల్లో అసలు విషయం ఏంటో తెలుసుకుందాం.
దేశంలో డిజిటల్ చెల్లింపులు వేగంగా పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో యూపీఐ (UPI) వినియోగం కూడా భారీగా పెరిగింది. చిన్న మొత్తాల నుంచి పెద్ద మొత్తాల వరకు చాలామంది కస్టమర్లు ఇప్పుడు నగదుకు బదులుగా యూపీఐ ద్వారా చెల్లింపులు చేస్తున్నారు. అయితే యూపీఐ లావాదేవీలపై వ్యాపారులకు వర్తించే మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్ (MDR) విషయంలో వినియోగదారులకు, వ్యాపారులకు కొన్ని ప్రత్యేక నిబంధనలు ఉన్నాయి. ‘UPI MDR: వినియోగదారులు, వ్యాపారులు తెలుసుకోవాల్సిన విషయాలు’ అనే అంశంపై నేషనల్ పేమెంట్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (NPCI) ఒక సమాచార జాబితాను విడుదల చేసింది. ఇందులో ముఖ్యంగా పెట్రోల్ బంకుల్లో ఇంధన కొనుగోళ్లకు సంబంధించిన యూపీఐ చెల్లింపులపై వర్తించే MDR గురించి వివరించింది.
పెట్రోల్ బంకుల్లో ఇంధనం కొనుగోలు చేసేటప్పుడు రూ.2,000 వరకు చేసే యూపీఐ చెల్లింపులపై MDR ఉండదు. అంటే ఈ పరిమితి వరకు యూపీఐ ద్వారా జరిగే ఇంధన లావాదేవీలకు పెట్రోల్ పంప్ ఆపరేటర్ ఎలాంటి MDR చెల్లించాల్సిన అవసరం ఉండదు. అయితే ఇంధన కొనుగోలు విలువ రూ.2,000 కంటే ఎక్కువగా ఉంటే ఫ్లాట్గా రూ.5 MDR వర్తిస్తుంది. ఇక్కడ ముఖ్యంగా గుర్తుంచుకోవాల్సిన విషయం ఏమిటంటే, ఈ ఛార్జీ లావాదేవీ విలువ పెరిగిన కొద్దీ శాతం రూపంలో పెరగదు. రూ.2,000 దాటిన ఇంధన చెల్లింపులకు నిర్ణయించిన ఫ్లాట్ MDR రూ.5గానే ఉంటుంది. ఉదాహరణకు పెట్రోల్ బంకులో మీ ఇంధన బిల్లు రూ.2,500 వచ్చిందనుకుందాం. అలాంటి లావాదేవీకి MDR రూ.5గా ఉంటుంది. అదే విధంగా రూ.5,000 విలువైన ఇంధనం కొనుగోలు చేసినా, రూ.10,000 విలువైన ఇంధనం కొనుగోలు చేసినా ఈ విధానం ప్రకారం MDR రూ.5గానే ఉంటుంది.
కస్టమర్ల పరంగా చూస్తే యూపీఐ చెల్లింపులు ఉచితంగానే కొనసాగుతాయి. పెట్రోల్ బంకులో ఇంధనం కొనుగోలు చేసినప్పుడు కస్టమర్ తన బిల్లుకు సంబంధించిన మొత్తాన్ని మాత్రమే చెల్లించాలి. MDR అనేది వ్యాపారి, పేమెంట్ వ్యవస్థ మధ్య వర్తించే ఛార్జీ. దీనిని కస్టమర్పై ప్రత్యేకంగా యూపీఐ ఛార్జీగా విధించాల్సిన అవసరం లేదు. అంటే మీరు రూ.2,500 విలువైన పెట్రోల్ లేదా డీజిల్ కొనుగోలు చేసి యూపీఐ ద్వారా చెల్లిస్తే, కస్టమర్ చెల్లించాల్సిన మొత్తం ఇంధన బిల్లుకు సంబంధించిన మొత్తమే. రూ.5 MDR కారణంగా కస్టమర్ నుంచి అదనంగా రూ.5 వసూలు చేయడం ఈ సమాచారంలో ఉద్దేశించిన విధానం కాదు.
పెట్రోల్ పంప్ ఆపరేటర్లకు ఈ MDR విధానం ముఖ్యమైనది. ఇంధన కొనుగోళ్లకు సంబంధించి రూ.2,000 వరకు MDR సున్నాగా ఉంటుంది. అంటే కస్టమర్ రూ.2,000 వరకు ఇంధనాన్ని యూపీఐ ద్వారా కొనుగోలు చేసి చెల్లిస్తే, ఆ లావాదేవీపై పెట్రోల్ బంక్ ఎలాంటి MDR చెల్లించాల్సిన అవసరం ఉండదు. రూ.2,000 కంటే ఎక్కువ విలువైన ఇంధన కొనుగోలు జరిగితే మాత్రం ఫ్లాట్గా రూ.5 MDR వర్తిస్తుంది. బిల్లు ఎంత ఎక్కువగా ఉన్నా ఈ ఛార్జీ రూ.5గానే ఉంటుంది. అందువల్ల రూ.2,500, రూ.5,000 లేదా రూ.10,000 వంటి వివిధ విలువల ఇంధన కొనుగోళ్లకు కూడా ఈ విధానం ప్రకారం MDR రూ.5గా ఉంటుంది.
క్రెడిట్ కార్డులు, డెబిట్ కార్డులు, వాలెట్లు వంటి ఇతర పేమెంట్ సాధనాలతో పోలిస్తే ఈ ప్రత్యేక MDR విధానం పెట్రోల్ పంప్ ఆపరేటర్లకు తక్కువ ఖర్చుతో యూపీఐ చెల్లింపులను స్వీకరించేందుకు ఉద్దేశించినదిగా NPCI వివరించింది. పెట్రోల్ బంకుల్లో సాధారణంగా లావాదేవీల సంఖ్య ఎక్కువగా ఉంటుంది. రోజూ పెద్ద సంఖ్యలో కస్టమర్లు ఇంధనం కొనుగోలు చేస్తారు. అలాంటి పరిస్థితుల్లో డిజిటల్ చెల్లింపులపై వ్యాపారులకు అధిక వ్యయం పడకుండా ఉండేలా ప్రత్యేక రేటును ఏర్పాటు చేయడం ఈ విధానం ఉద్దేశంగా ఉంది.
