Last Updated:
Delhi-NCR: దీపావళి పండుగ ముగిసిన మరుసటి రోజే దేశ రాజధాని ఢిల్లీని దట్టమైన విషపు పొగ కమ్మేసింది. నగరవ్యాప్తంగా పలు ప్రాంతాల్లో వాయు కాలుష్యం ప్రమాదకర స్థాయికి చేరింది.
సోమవారం తెల్లవారుజామున పొగమంచు తీవ్రత పెరగడంతో దృశ్యమానత (విజిబిలిటీ) గణనీయంగా తగ్గింది. పలు ప్రాంతాల్లో గాలి నాణ్యత ‘తీవ్రమైన’ (Severe) కేటగిరీకి పడిపోయింది. కేంద్ర కాలుష్య నియంత్రణ మండలి (సీపీసీబీ)కి చెందిన ‘సమీర్’ యాప్ గణాంకాల ప్రకారం.. నవంబర్ 8 రాత్రి 11:05 గంటల సమయానికి ఢిల్లీ సగటు ఎయిర్ క్వాలిటీ ఇండెక్స్ (AQI) 373గా నమోదై ‘వెరీ పూర్’ (చాలా పేలవమైన) విభాగంలో కొనసాగింది. నగరంలోని పలు ప్రాంతాల్లో ఏక్యూఐ రీడింగ్‌లు 400 దాటి తీవ్ర స్థాయికి చేరాయి. అలీపూర్, బవానా, బురారీ, చాందినీ చౌక్, ముండ్కా, పంజాబీ బాగ్, రోహిణి, వివేక్ విహార్ వంటి కీలక ప్రాంతాల్లో గాలి నాణ్యత అత్యంత ప్రమాదకరంగా మారింది. ఐటీవో (ITO) వద్ద తెల్లవారుజామున 4:20 గంటలకు ఏక్యూఐ 406గా నమోదైంది. ఇందర్‌లోక్ ప్రాంతంలో పొగమంచు దట్టంగా అలముకుంది. రాజీవ్ చౌక్ (381), సౌత్ ఎక్స్‌టెన్షన్ (360) ప్రాంతాల్లోనూ నాణ్యత ‘వెరీ పూర్’గా రికార్డయింది.
ఢిల్లీ పరిసర నగరాలైన నోయిడాలో ఏక్యూఐ 319, ఘజియాబాద్‌లో 360, గురుగ్రామ్‌లో 280, ఫరీదాబాద్‌లో 297 నమోదై నాలుగు నగరాలూ ‘వెరీ పూర్’ కేటగిరీలోనే నిలిచాయి. ఆదివారం సాయంత్రం సేకరించిన 59 మానిటరింగ్ స్టేషన్ల డేటా ప్రకారం.. 19 కేంద్రాల్లో గాలి నాణ్యత ‘తీవ్రమైన’ కేటగిరీలో, 33 కేంద్రాల్లో ‘చాలా పేలవమైన’ విభాగంలో నమోదైంది. జహంగీర్‌పురిలో అత్యధికంగా 460 ఏక్యూఐ నమోదై పరిస్థితి తీవ్రతను తెలియజేసింది.
దీపావళి సందర్భంగా కాల్చిన బాణసంచా పొగ, వాహనాల ఉద్గారాలు, పొరుగు రాష్ట్రాల్లో పంట వ్యర్థాల (స్టబుల్) దహనం వంటి అంశాలు గాలి నాణ్యత పతనానికి ప్రధాన కారణాలుగా మారాయి. వాతావరణంలో గాలుల వేగం మందగించడంతో ఈ విష వాయువులు విస్తరించకుండా నగరంలోనే పేరుకుపోతున్నాయి. ఆదివారం నాటి కాలుష్యంలో ఊపిరితిత్తుల్లోకి లోతుగా చేరే ప్రమాదకర పీఎం 2.5 (PM2.5) కణాలే అత్యధికంగా నమోదయ్యాయి. ఢిల్లీ డెసిషన్ సపోర్ట్ సిస్టమ్ ప్రకారం.. నగర కాలుష్యంలో రవాణా రంగం వాటా 19 శాతంగా ఉండగా, పంట వ్యర్థాల దహనం వాటా 3.5 శాతంగా ఉంది.
నవంబర్ 9 నుంచి మరికొన్ని రోజుల పాటు ఢిల్లీలో గాలి నాణ్యత ‘తీవ్రమైన’ కేటగిరీలోనే కొనసాగవచ్చని ఎయిర్ క్వాలిటీ ఎర్లీ వార్నింగ్ సిస్టమ్ హెచ్చరించింది. గాలుల వేగం తక్కువగా ఉండటంతో కాలుష్యకారకాలు గాలిలోనే పేరుకుపోయే ప్రమాదం ఉంది. ఈ నేపథ్యంలో కాలుష్య నివారణ కోసం ఢిల్లీ-ఎన్‌సీఆర్ పరిధిలో గ్రేడెడ్ రెస్పాన్స్ యాక్షన్ ప్లాన్ (GRAP) స్టేజ్-3 ఆంక్షలను యంత్రాంగం అమల్లోకి తెచ్చింది. సీపీసీబీ వర్గీకరణ ప్రకారం ఏక్యూఐ 301-400 మధ్య ఉంటే ‘వెరీ పూర్’గా, 401-500 మధ్య ఉంటే ‘తీవ్రమైనది’ (Severe)గా పరిగణిస్తారు. మరోవైపు కాలుష్య తీవ్రతపై రాజకీయ పార్టీల మధ్య తీవ్ర విమర్శలు, ప్రతివిమర్శలు కొనసాగుతున్నాయి.
