ఫైనాన్షియల్ ఎక్స్ప్రెస్ వెల్లడించిన కథనం ప్రకారం.. దేశంలోని ఈ-కామర్స్ ఆర్డర్లలో ఇప్పటికీ సుమారు 60 శాతం వరకు CoD ద్వారానే జరుగుతున్నాయి. ముఖ్యంగా టైర్-2, టైర్-3 నగరాలు మరియు చిన్న పట్టణాల్లో ఈ వాటా 75 శాతం వరకు చేరుతోంది. మరోవైపు, క్విక్ కామర్స్ (Quick Commerce) విభాగంలో మాత్రం పరిస్థితి భిన్నంగా ఉంది. అక్కడ ఎక్కువ మంది వినియోగదారులు ముందుగానే డిజిటల్ చెల్లింపులు చేయడంతో CoD వాటా 5 శాతం కంటే తక్కువగా ఉంది. అయితే సంప్రదాయ ఈ-కామర్స్, డైరెక్ట్-టు-కన్స్యూమర్ (D2C) బ్రాండ్లలో మాత్రం CoD ఇప్పటికీ ప్రధాన చెల్లింపు విధానంగానే కొనసాగుతోంది.
CoDపై వినియోగదారుల ఆధారపడటానికి పలు కారణాలు ఉన్నాయి. ఆన్లైన్లో ముందుగానే చెల్లింపులు చేయడంపై కొంతమందికి ఇంకా నమ్మకం లేకపోవడం, గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో డిజిటల్ చెల్లింపుల వినియోగం పరిమితంగా ఉండటం, వస్తువు నాణ్యతను చూసిన తర్వాతే డబ్బు చెల్లించాలనే అభిరుచి వంటి అంశాలు దీనికి కారణమవుతున్నాయి. ప్రోసస్ ఇండియా (Prosus India) నివేదిక కూడా ఇదే విషయాన్ని ప్రస్తావించింది. డిజిటల్ చెల్లింపులు విస్తృతంగా అందుబాటులోకి వచ్చినప్పటికీ, వినియోగదారుల ప్రవర్తనలో ఈ మార్పు ఇంకా పూర్తిగా చోటు చేసుకోలేదని నివేదిక పేర్కొంది.
ప్రముఖ హ్యాండ్బ్యాగ్ బ్రాండ్ మిరాజియో (Miraggio)లో ఇప్పటికీ మొత్తం ఆర్డర్లలో సుమారు 44 శాతం CoD ద్వారానే వస్తున్నట్లు వెల్లడించింది. కంపెనీ ఆదాయంలో కూడా దాదాపు 42 శాతం వాటా ఈ చెల్లింపు విధానానిదే. అలాగే మహిళల వ్యక్తిగత పరిశుభ్రత ఉత్పత్తులను విక్రయించే సిరోనా హైజీన్ (Sirona Hygiene) గత కొన్నేళ్లలో CoDపై ఆధారాన్ని గణనీయంగా తగ్గించినప్పటికీ, ఇప్పటికీ తమ షిప్ చేసిన ఆర్డర్లలో 20 శాతానికి పైగా CoD ద్వారానే అందుతున్నాయని వెల్లడించింది. పరిశ్రమ అంచనాల ప్రకారం, మీషో (Meesho)లో CoD వాటా 72-75 శాతం, అమెజాన్ ఇండియా (Amazon India)లో 35-40 శాతం, ఫ్యాషన్ ఈ-కామర్స్ రంగంలో 20-50 శాతం మధ్య ఉంది.
అయితే CoD విధానం కంపెనీలకు రెండు ప్రధాన సవాళ్లను తీసుకువస్తోంది. మొదటిది వర్కింగ్ క్యాపిటల్పై ఒత్తిడి. వినియోగదారు చివరకు డబ్బు చెల్లిస్తాడో లేదో తెలియకముందే కంపెనీలు ఉత్పత్తి తయారీ, ప్యాకేజింగ్, షిప్పింగ్, లాజిస్టిక్స్ వంటి ఖర్చులన్నింటినీ భరించాల్సి వస్తుంది. ఒకవేళ డెలివరీ విఫలమైతే లేదా కస్టమర్ వస్తువును తిరస్కరిస్తే, కంపెనీ పెట్టిన మూలధనం కొంతకాలం పాటు ఉత్పత్తిలోనే చిక్కుకుపోతుంది. దీంతో నగదు ప్రవాహం (Cash Flow)పై కూడా ప్రభావం పడుతుంది.
సిరోనా హైజీన్ వ్యవస్థాపకుడు, సీఈఓ దీప్ బజాజ్ మాట్లాడుతూ.. కస్టమర్ చెల్లింపు చేస్తాడో లేదో తెలియకముందే ఉత్పత్తి తయారీ, ప్యాకేజింగ్, ఫార్వర్డ్ ఫ్రైట్ వంటి అన్ని ఖర్చులను భరించాల్సి వస్తుందని తెలిపారు. ఈ పరిస్థితి కంపెనీల వర్కింగ్ క్యాపిటల్పై అదనపు భారాన్ని పెంచుతుందని ఆయన చెప్పారు. మరోవైపు, మిరాజియో వ్యవస్థాపకుడు మోహిత్ జైన్ అభిప్రాయం ప్రకారం, ఫ్యాషన్ రంగంలో తరచుగా కొత్త కలెక్షన్లు విడుదలవుతుంటాయి. ఇలాంటి సమయంలో ఉత్పత్తులు తిరిగి రావడం లేదా డెలివరీ ఆలస్యం కావడం వల్ల వాటిని సమయానికి విక్రయించే అవకాశాన్ని కంపెనీలు కోల్పోతాయి.
CoD వల్ల ఎదురయ్యే మరో పెద్ద సమస్య రిటర్న్ టు ఒరిజిన్ (Return to Origin – RTO). సాధారణంగా CoD ఆర్డర్లలో RTO రేటు 20 నుంచి 30 శాతం వరకు ఉంటుందని పరిశ్రమ వర్గాలు చెబుతున్నాయి. కస్టమర్ డెలివరీని స్వీకరించకపోతే, కంపెనీ అమ్మకాన్ని మాత్రమే కాదు, కస్టమర్ను సంపాదించడానికి చేసిన మార్కెటింగ్ ఖర్చు, ప్యాకేజింగ్ వ్యయం, ఫార్వర్డ్, రివర్స్ ఫ్రైట్ ఛార్జీలు, CoD హ్యాండ్లింగ్ ఫీజు వంటి అన్ని ఖర్చులను కూడా భరించాల్సి వస్తుంది. కొన్ని సందర్భాల్లో తిరిగి వచ్చిన ఉత్పత్తులను వెంటనే మళ్లీ విక్రయించడం కూడా సాధ్యం కాదు. అదనంగా, కొన్ని తప్పుడు డెలివరీ రిపోర్టులు కూడా డెలివరీ చేయగలిగే ఆర్డర్లను అనవసరంగా RTOగా మార్చి కంపెనీల నష్టాలను పెంచుతున్నాయని లాజిస్టిక్స్ సంస్థలు చెబుతున్నాయి.
ఈ సమస్యలను పూర్తిగా తొలగించడం సాధ్యం కాకపోవడంతో, కంపెనీలు ఇప్పుడు AI ఆధారిత సాంకేతిక పరిష్కారాలను వినియోగిస్తున్నాయి. లాజిస్టిక్స్ ప్లాట్ఫామ్ వెలాసిటీ షిప్పింగ్ (Velocity Shipping) CoD ఆర్డర్లకు AI ఆధారిత RTO రిస్క్ స్కోరింగ్, అడ్రస్ వాలిడేషన్, బహుభాషా వాయిస్ ఏజెంట్లను ఉపయోగిస్తోంది. డెలివరీకి ముందే కస్టమర్ ఉద్దేశాన్ని ధృవీకరించడం, తప్పు చిరునామాలను గుర్తించడం, డెలివరీ విఫలమయ్యే అవకాశాన్ని ముందుగానే అంచనా వేయడం వంటి చర్యల ద్వారా కంపెనీలు నష్టాలను తగ్గించేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నాయి. అంతేకాకుండా, ఎక్కువ రిస్క్ ఉన్న కస్టమర్లను ప్రీపెయిడ్ చెల్లింపులకు ప్రోత్సహించేందుకు ప్రత్యేక ఆఫర్లు కూడా అందిస్తున్నాయి. ఈ చర్యల వల్ల RTO రేట్లు 5 నుంచి 7 శాతం వరకు తగ్గినట్లు కంపెనీ పేర్కొంది.
ఇక చెల్లింపు విధానాల్లో కూడా కొత్త ప్రయోగాలు జరుగుతున్నాయి. కస్టమర్ ముందుగా కొంత మొత్తం మాత్రమే చెల్లించి, మిగిలిన మొత్తాన్ని డెలివరీ సమయంలో చెల్లించే పార్షియల్ CoD, అలాగే బై నౌ పే లేటర్ (BNPL) వంటి ఎంపికలు క్రమంగా ప్రాచుర్యం పొందుతున్నాయి. మిరాజియో సంస్థ UPI ద్వారా చెల్లింపు మొత్తాన్ని కస్టమర్ ఖాతాలో బ్లాక్ చేసి, విజయవంతమైన డెలివరీ తర్వాత మాత్రమే వసూలు చేసే విధానాన్ని ప్రవేశపెట్టింది. మరోవైపు, సిరోనా సంస్థ పిన్కోడ్ స్థాయి విశ్లేషణ, తెలివైన డిస్పాచ్ వ్యవస్థ, మెరుగైన కస్టమర్ కమ్యూనికేషన్ వంటి చర్యల ద్వారా తమ CoD వాటాను గతంలో 50 శాతానికి పైగా ఉన్న స్థాయి నుంచి ప్రస్తుతం సుమారు 20 శాతానికి తగ్గించగలిగింది.
