Yawning: ఎదుటివారు ఆవలిస్తే మనకూ ఎందుకు ఆవలింత వస్తుంది?.. దీని వెనుక ఉన్న కారణం ఇదే! | లైఫ్ స్టైల్

న్యూస్18 హిందీ ప్రకారం సాధారణంగా ఆవలింత అనేది అలసట, నిద్రమత్తు లేదా విసుగు వచ్చినప్పుడు వస్తుందని మనం అనుకుంటాం. కానీ ఇతరులు ఆవలిస్తే మనకు కూడా రావడం మాత్రం కేవలం నిద్రకు సంబంధించిన విషయం కాదు. ఇది మన మెదడు ఇతరుల ప్రవర్తనను ఎలా గమనిస్తుందో, ఎలా అనుకరిస్తుందో చూపించే ఒక సహజ ప్రతిస్పందనగా శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు.

వివిధ పరిశోధనల ప్రకారం, మన మెదడులో ఉండే మిర్రర్ న్యూరాన్ వ్యవస్థ ఇందులో కీలక పాత్ర పోషించే అవకాశం ఉంది. ఈ న్యూరాన్లు ఇతరుల చర్యలను గమనించి, వాటిని మన మెదడులో ప్రతిబింబించేలా పనిచేస్తాయి. అందుకే ఎదుటివారు నవ్వితే మనం కూడా నవ్వడం, వారు బాధపడితే మనకూ బాధ కలగడం, అలాగే వారు ఆవలిస్తే మనకూ ఆవలింత రావడం జరుగుతుంది. ఈ ప్రతిస్పందనకు సానుభూతి (Empathy) కూడా ఒక కారణంగా ఉండొచ్చని కొన్ని అధ్యయనాలు సూచిస్తున్నాయి.

బ్రిటన్‌లోని లీడ్స్ విశ్వవిద్యాలయం నిర్వహించిన ఒక అధ్యయనం ప్రకారం, ఎదుటివారు ఆవలిస్తే మనకూ ఆవలింత రావడం అనేది మెదడు చేసే సామాజిక ప్రతిస్పందన కావచ్చని పరిశోధకులు తెలిపారు. అలాగే PLOS ONE అనే శాస్త్రీయ జర్నల్‌లో ప్రచురితమైన మరో అధ్యయనం ప్రకారం, ఇతరుల భావోద్వేగాలను సులభంగా అర్థం చేసుకునే (సానుభూతి ఎక్కువగా ఉండే) వ్యక్తుల్లో ఈ ప్రతిస్పందన ఎక్కువగా కనిపించే అవకాశం ఉందని పేర్కొన్నారు. అయితే డ్యూక్ విశ్వవిద్యాలయం నిర్వహించిన మరో అధ్యయనంలో మాత్రం ఇదే ఫలితాలు కనిపించలేదు. అందువల్ల ఒకరు ఆవలిస్తే మరొకరికి కూడా ఎందుకు ఆవలింత వస్తుందనే విషయంలో ఇంకా స్పష్టమైన నిర్ణయానికి శాస్త్రవేత్తలు రాలేదు. ఈ అంశంపై మరిన్ని పరిశోధనలు కొనసాగుతున్నాయి.

అయితే ఈ విషయంలో అన్ని పరిశోధనలు ఒకే నిర్ణయానికి రాలేదు. కొన్ని విశ్వవిద్యాలయాల అధ్యయనాలు సానుభూతి, సామాజిక అనుబంధం దీనికి కారణమని సూచించగా, మరికొన్ని పరిశోధనలు దీనిని పూర్తిగా నిర్ధారించలేకపోయాయి. అందువల్ల ఈ ప్రతిస్పందన వెనుక మెదడు పనితీరు, జన్యుపరమైన అంశాలు, వ్యక్తిగత లక్షణాలు వంటి అనేక కారణాలు ఉండవచ్చని చెబుతుంటారు.

ఆసక్తికరమైన విషయం ఏమిటంటే, ఈ ప్రతిస్పందన అందరిలో ఒకేలా ఉండదు. నాలుగు లేదా ఐదు సంవత్సరాల లోపు చిన్న పిల్లల్లో అంటువ్యాధి ఆవలింత చాలా తక్కువగా కనిపిస్తుంది. అలాగే కొంతమంది పెద్దల్లో కూడా ఇతరులు ఆవలించినా ఎలాంటి ప్రభావం ఉండదు. అంటే ఈ ప్రతిస్పందన వ్యక్తి నుంచి వ్యక్తికి మారుతూ ఉంటుంది.

మనుషులే కాకుండా చింపాంజీలు, కుక్కలు, తోడేళ్లు వంటి కొన్ని సామాజిక జంతువుల్లో కూడా ఈ ప్రవర్తన కనిపించినట్లు పరిశోధకులు గుర్తించారు. దీనిని బట్టి సామాజిక జీవుల మధ్య పరస్పర అనుబంధానికి ఇది సంబంధించిన లక్షణం కావచ్చని భావిస్తున్నారు. అయితే ఇతరులు ఆవలిస్తే మీకూ ఆవలింత వచ్చిందంటే మీకు నిద్ర వస్తోందని లేదా ఏదైనా ఆరోగ్య సమస్య ఉందని అర్థం కాదు. మీరు పూర్తిగా మెలకువగా ఉన్నప్పటికీ ఈ ప్రతిస్పందన రావచ్చు.

ఇది మన మెదడు సహజంగా ఇతరుల ప్రవర్తనను గుర్తించి స్పందించే విధానంలో భాగంగా జరుగుతుందని చెబుతున్నారు. కాబట్టి ఇకపై ఎవరైనా ఆవలిస్తే మీకూ ఆవలింత వస్తే ఆశ్చర్యపడాల్సిన అవసరం లేదు. అది మీ మెదడు చేసే సహజమైన సామాజిక ప్రతిస్పందన మాత్రమే. దీనిపై ఇంకా పరిశోధనలు కొనసాగుతున్నప్పటికీ, మానవ మెదడు ఎంత అద్భుతంగా పనిచేస్తుందో చెప్పే ఆసక్తికరమైన ఉదాహరణగా దీనిని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు.