Last Updated:
ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉపగ్రహ ఇంటర్నెట్ సేవలను విస్తరిస్తున్న స్టార్లింక్ ఇప్పుడు భారత్‌లోనూ భద్రతాపరమైన చర్చకు దారితీస్తోంది. యుద్ధ సమయంలో ఉక్రెయిన్ సైన్యానికి కీలకంగా మారిన ఈ వ్యవస్థపై నిర్ణయాధికారం ఒక ప్రైవేటు సంస్థ చేతుల్లో ఉండటం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. తక్షశిల ఇన్స్టిట్యూషన్ నివేదికలో వెల్లడైన కీలక అంశాలు తెలుసుకుందాం.
ఉపగ్రహ ఇంటర్నెట్ సేవల్లో కీలకమైన స్టార్లింక్ వ్యవస్థపై భారత్‌లో భద్రతాపరమైన చర్చ మొదలైంది. యుద్ధ సమయంలో ఉక్రెయిన్ సైన్యం ఈ సేవలపై ఆధారపడటం, అవసరమైన ప్రాంతాల్లో కనెక్టివిటీని పరిమితం చేసే అధికారం ప్రైవేటు సంస్థ చేతుల్లో ఉండటం వంటి అంశాలు ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. తక్షశిల ఇన్స్టిట్యూషన్ ప్రచురించిన ‘Starlink and Risks for India’ అనే నివేదికలో ఈ సమస్యలను వివరించారు. అశ్విన్‌ ప్రసాద్‌ రావు, ఆదిత్య రామనాథన్‌, కల్నల్‌ కేపీఎం దాస్‌ (రిటైర్డ్‌) రూపొందించిన ఈ అధ్యయనం ప్రకారం.. దేశ భద్రతకు కీలకమైన సమాచార వ్యవస్థలు విదేశీ సంస్థల నియంత్రణలో ఉన్నప్పుడు ప్రభుత్వాలకు అనేక సవాళ్లు ఎదురవుతాయి.
2022 ఫిబ్రవరిలో రష్యా పూర్తిస్థాయి దాడి ప్రారంభించిన తర్వాత ఉక్రెయిన్‌లో స్టార్లింక్ సేవలు అందుబాటులోకి వచ్చాయి. కొద్దికాలంలోనే ప్రభుత్వ, సైనిక సమాచార వ్యవస్థలకు ఈ నెట్‌వర్క్‌ కీలకంగా మారింది. అయితే, క్రిమియా సమీపంలో స్టార్లింక్ కవరేజీని అందించేందుకు ఎలాన్ మస్క్ నిరాకరించడంతో ఉక్రెయిన్ సైనిక చర్యలపై ప్రభావం పడినట్లు నివేదిక పేర్కొంది. 2023 సెప్టెంబర్‌లో మస్క్ కూడా గతంలో క్రిమియా సమీపంలో సేవలను అందుబాటులోకి తీసుకురాకపోవడం ద్వారా రష్యా నల్ల సముద్ర నౌకాదళంపై ఉక్రెయిన్ దాడిని అడ్డుకున్నట్లు వెల్లడించారు.
2025 మార్చిలో మస్క్ మాట్లాడుతూ, స్టార్లింక్ సేవలు నిలిపివేస్తే ఉక్రెయిన్ సైన్యం ముందువరుస కుప్పకూలుతుందని వ్యాఖ్యానించారు. అదే ఏడాది నవంబర్‌లో పోలాండ్‌ విదేశాంగ మంత్రి రadosław Sikorskiతో ఆన్‌లైన్‌లో వాగ్వాదం సందర్భంగా, స్టార్‌లింక్‌ను ఒత్తిడి సాధనంగా ఉపయోగించబోమని స్పష్టం చేశారు. ఉక్రెయిన్ విధానంపై విభేదాలు ఉన్నప్పటికీ అక్కడి టెర్మినళ్లను నిలిపివేయబోమని హామీ ఇచ్చారు. అయినప్పటికీ, గతంలో సేవలను పరిమితం చేసిన ఘటనలు ప్రైవేటు సంస్థల హామీలపై సందేహాలను పెంచుతున్నాయి.
రష్యా ఎలక్ట్రానిక్‌ యుద్ధ పద్ధతుల ద్వారా ఉక్రెయిన్‌లో స్టార్లింక్ సేవలకు అంతరాయం కలిగించేందుకు ప్రయత్నించింది. ఉపగ్రహాలతో అనుసంధానానికి అవసరమైన జీపీఎస్‌ సంకేతాలు, టెర్మినళ్ల నుంచి ఉపగ్రహాలకు వెళ్లే సంకేతాలను లక్ష్యంగా చేసుకుంది. కొన్ని సందర్భాల్లో ఆడియో, వీడియో కాల్స్‌ నాణ్యత తీవ్రంగా తగ్గినట్లు ఉక్రెయిన్ వినియోగదారులు తెలిపారు.
అయితే, భూమికి సమీప కక్ష్యలో తిరిగే ఉపగ్రహాలు వేగంగా కదలడం, ఎలక్ట్రానిక్‌ యాంటెన్నాలు మిల్లీసెకన్లలో మరో ఉపగ్రహానికి మారగలగడం వల్ల మొత్తం వ్యవస్థను నిరంతరంగా నిలిపివేయడం కష్టమని నివేదిక వివరిస్తోంది. 2022లో రష్యా జామింగ్‌ ప్రయత్నాలను సాఫ్ట్‌వేర్‌ నవీకరణతో కొన్ని గంటల్లోనే అధిగమించినట్లు మస్క్ వెల్లడించారు.
2024 డిసెంబర్‌లో మణిపూర్‌లో ఒక సాయుధ బృందం వద్ద భద్రతా బలగాలు స్టార్లింక్ పరికరాలను స్వాధీనం చేసుకున్నాయి. దీనిపై మస్క్ స్పందిస్తూ, భారత్‌ మీదుగా స్టార్లింక్ ఉపగ్రహ సంకేతాలు నిలిపివేశామని పేర్కొన్నారు. అయితే, జియోఫెన్సింగ్‌ వ్యవస్థలో లోపాల కారణంగా మయన్మార్‌ సరిహద్దుకు సమీపంలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో పరికరాలు పనిచేసి ఉండవచ్చని నివేదిక అనుమానం వ్యక్తం చేసింది.
దీనికి సుమారు రెండు వారాల ముందు అండమాన్‌ నికోబార్‌ దీవుల్లో స్మగ్లర్లు స్టార్లింక్ పరికరాలను ఉపయోగిస్తున్నట్లు అధికారులు గుర్తించారు. వినియోగదారుల వివరాలు, వినియోగ చరిత్రను ఇవ్వాలని భారత ప్రభుత్వం కోరగా, డేటా గోప్యతా నిబంధనలను చూపుతూ స్టార్లింక్ నిరాకరించినట్లు నివేదిక తెలిపింది. అమెరికా చట్ట అమలు సంస్థలు లేదా అంతర్జాతీయ విధానాల ద్వారా అభ్యర్థించాలని సూచించినట్లు పేర్కొంది.
స్టార్లింక్ కార్యకలాపాలపై అమెరికా ప్రభుత్వానికి కూడా ప్రభావం చూపగల అవకాశాలున్నాయని అధ్యయనం హెచ్చరించింది. ప్రభుత్వ ఒప్పందాలు, నియంత్రణ అనుమతులు, స్పెక్ట్రమ్‌ కేటాయింపులు, ఉపగ్రహ ప్రయోగాలు, కక్ష్య అనుమతుల కోసం స్పేస్‌ఎక్స్‌ అమెరికాపై ఆధారపడుతోంది. ఈ పరిస్థితుల్లో అమెరికా వ్యూహాత్మక ప్రయోజనాలకు అనుగుణంగా భారత కార్యకలాపాల సమాచారాన్ని కోరడం లేదా నిర్దిష్ట ప్రాంతాల్లో సేవలను కొనసాగించడం, నిలిపివేయడం వంటి నిర్ణయాలపై ఒత్తిడి తెచ్చే అవకాశం ఉందని నివేదిక విశ్లేషించింది. దేశ భద్రతకు అత్యవసరమైన సమాచార వ్యవస్థ ప్రైవేటు సంస్థ నియంత్రణలో ఉంటే, ప్రభుత్వానికి దాని పనితీరుపై పూర్తి భరోసా ఉండకపోవచ్చన్నదే ఉక్రెయిన్ అనుభవం భారత్‌కు అందిస్తున్న ప్రధాన హెచ్చరిక.
